فرهنگ توصیفی مدیریت فرهنگی و هنری (6)
ارزش Value
باور عمومی درباره آنچه که خوب یابد، درست یا نادرست، مطلوب یا نامطلوب است.
ارزش اسمی Nominal wage
میزان دستمزد بر حسب قیمت های جاری و روز
ارزش اضافی Surplus value
در نظریه مارکسیتی، ارزش نیروی کار فرد، پس از بازپرداخت هزینه مربوط به اجیر کردن کارگر توسط کارفرما باقی می ماند.
ارزش افزوده Value added
به تفاوت میان درآمد فروش محصولات و هزینه های مربوط به خرید مواد اولیه به کار رفته در آن محصولات گفته می شود. منظور از ارزش افزوده یا تولید نهایی، عبارت از مجموع ارزش های ایجاد شده به وسیله کلیه عامل های دارای یک ملیت معین، طی یک دوره حسابداری اقتصادی یا ارزش های توزیع شده بین آنها به صورت دستمزدها، بهره سود، اجاره بها یا بهره مالکانه و مالیات غیرمستقیم می باشد.
ارزش سرمایه ای اجاره Capitalized value of a rent
ارزش سرمایه ای اجاره برابر ارزش مقدار پولی است که چنانچه آن مبلغ را با نرخ بهره موجود در بازار سرمایه گذاری کنیم, بهره ای مساوی اجاره مورد نظر به دست می آید.
ارزش محصول نهایی Value of marginal product
برابر است با میزان محصول نهایی یک نهاده ضرب در قیمت محصول
ارزش های فراملی internationalism values
ارزش های فراملی عبارت اند از مطلوبیت ها، گرایشات و احساس تعلق عاطفی و عقلانی با جهت گیری های مثبت در میان یک ملت نسبت به اعتقادات، سرنوشت و زندگی ملل، اقوام انسانهای دیگر که در خارج از مرزهای جغرافیایی و ملی خود زندگی می کنند.
ارزشها Values
ارزشها يعني آرمانها، انديشه ها و چيزهائي كه مطلوبند، نظير باور به عدالت و برابري، ارزشها، هدف و غايت رفتارها را تعريف ميكنند و بيانگر اين ايمان و اعتقاد اوليهاند كه يك شيوهي خاص رفتار و يا حالت غايي وجود از نظر شخصي يا از ديد اجتماعي به شيوه مخالف آن رفتار و يا حالت غايي وجود ترجيح دارد.
ارزشیابی Evaluation
عبارت از جمع آوری اطلاعات و استفاده از آنها برای تصمیم گیری است این تصمیم گیری ممکن است دربارۀبرنامۀتربیتی بطور کلی ،یااصلاح و بهبود درسی ،شناختن نیازهای یادگیرندگان به منظور برنامه ریزی آموزشی برای آنان تشخیص شایستگیهای یادگیرندگان به منظور گزینش ،گروهبندی، یاآگاه ساختن آنان با میزان پیشرفتهای کمبودهای خودشان ،یا دربارۀآییننامهها و مقررات مدرسه، میزان کارآمدی نظام مدرسه و یا بازدۀ تلاش معلّمان وغیره انجام گیرد .
باوجودی که ارزشیابی تنها یک هدف اساسی دارد و آن تعیین ارزش یک چیز است امّادارای نقشهای گوناگونی است:
اوّل- اندازه گیری نتایج فعالیتهای یادگیری یادگیرندگان در همۀ قسمتهاست، به عبارت دیگر، تعیین میزان تحقق هدفهای آموزش و پرورش به وسیلۀ برنامههای درسی و آموزشی است .زیرا فرض نهایی از تعیین هدفهای آموزش وپرورش ایجاد تغییرات مطلوب درالگوهای رفتاری دانشآموزان میباشد .
به این اعتبار،نقش ارزشیابی نیز عبارت ازتعیین تغییراتی، است که واقعاًدررفتار دانش آموزان صورت گرفته است .این نوع ارزشیابی از طریق سؤالات «تستی»، سنجش و اندازه گیری پیشرفت دانشآموزان سنجش پیشرفتهای فردی آنان ،مقایسۀنمرات دانش آموزان با معیارها و نمرات سایر افراد کلاس و یاگروه های سنی انجام می گیرد.
دوّم _تعیین ارزشهای خودبرنامه است فبه عبارت روشن تر فنقش دیگر ارزشیابی تهیۀپاسخ به سؤالات است که دربارۀارزش خودبرنامه مطرح است. مثلاً آیا برنامه ،مقاصد و هدفهایی را که به خاطر نیل به آنها تهیه شده است، تأمین میکند ؟آیا خود هدفها معتبر و قابل وصول هستند ؟آیا برنامهای که برای گروه خاصی از دانشآموزان تهیه و تنظیم شده است متناسب با نیازها و ویژگیهای آنان است؟ و.... .
سوم- عبارت است از داوری کردن دربارۀتشکیلات و سازمان مدیریت ،عملکردها و ساختهایی است که در چهارچوب آنها مدارس عمل می کنند .مسلم است این جنبه از امور مدارس در تعیین برنامههای درسی وآموزشی نقش مهمی دارند.(1)
عبارت است از داوری و قضاوت آگاهانه دربارۀارزش اندیشهها- کارها- راه حلها، روشها، موادوغیره برای مقصود یا منظوری معین، ارزشیابی مستلزم به کار بردن شرایط و معیارهایی برای سنجش دقت- تاًثیر حرفه داشتن و قابل قبول بودن اجزاوخصوصیات معین است .این داوری ممکن است کیفی یا کمی باشد. (1)
ارزشيابي آموزشي Educational Evaluation
ارزشيابي آموزشي وسيلهاي براي تعيين ميزان برنامه در رسيدن به هدفهاي آموزشي است (رالف تايلر)7.ب
ارزشيابي آموزشي عبارت از فرآيند تعيين كردن، بدست آوردن، فراهم ساختن اطلاعات توصيفي و قضاوتي در مورد ارزش و مطلوبيت هدفها، طرح اجرا و نتايج به منظور هدايت تصميمگيري، خدمت به نيازهاي پاسخگويي و درك بيشتر از پديدههاي مورد بررسي . 7 ب
ارزشيابي آموزشي فرآيندي است كه از طريق آن، دادههاي مرتبط جمعآوري و در جهت اتخاذ تصميم تبديل به اطلاعات مفيد ميشود. 7 ب
ارزشيابي آموزشي يعني:
1- تعيين اهميت و ارزش چيزي بر حسب مقياسهاي معين
2- عملي است كه معلم و دانشآموزان براي تعيين ميزان موقعيتها فرد در كارها و فعاليتهاي آموزشي انجام ميدهند.
3- سنجش حصول هدفهاي تربيتي معين. 7.ب
ارزشيابي از كار يك معلم:
تخمين يا اندازهگيري كيفيت آ«وزشي بر مبناي يك يا چند معيار نظير پيشرفتهاي شاگردان انطباق و سازگاري دانشآموزان، رفتارهاي آنان، داوري و قضاوت كاركنان مدرسه، والدين، خود دانشآموزان يا خود معلم. 7.ب
ارزشيابي آموزشي به تلاشها يا فعاليتهايي اطلاق ميگردد كه اثربخشي دانشآموزان، پرسنل و برنامه را تعيين ميكند.
جمعآوري و بكارگيري اطلاعات در جهت اتخاذ تصميم براي يك برنامه آموزشي. (كرونباخ) 3
ارزشيابي تدريس و فعاليتهاي آموزشي
Learning and teaching evaluation and Activity Graduation
- كنترل كيفيت كار از طريق ارزشيابي ميسر است، ولي در نظامهاي آموزش و پرورش اين مساله چندان جدي تلقي نمي شود. بدون ارزشيابي، اثربخشي و كارآئي معلمان و ميزان تحقق هدفهاي آموزشي مشخص نخواهد شد و در نتيجه، هرگونه تغيير و تجديدنظر در برنامه هاي آموزشي ناممكن خواهد شد.(1)
- ارزشيابي هم براي نظام آموزشي، مديران و معلمان و هم براي مردمي كه فرزندانشان در مدارس تحصيل مي كنند، پرمعنا و سودمند است و آنها را از كم و كيف مدارس آگاه مي سازد و هرگونه تجديدنظر يا تغيير در برنامه ها، روشهاي تدريس و شيوه كار معلمان و مديران را تسهيل مي كند.(1)
- فراگرد ارزشيابي شامل فعاليتهاي زير است.(1)
مشخص كردن هدفهاي ارزشيابي
تعريف هدفها به صورت رفتاري
تعيين شيوه مشاهده و سنجش رفتارها
تهيه و اتخاب روشها و ابزار سنجش و اندازه گيري
مشاهده، سنجش و جمع آوري داده ها و اطلاعات
تجزيه و تحليل اطلاعات، نتيجه گيري و تفسير نتايج
داوري، ارزش گذاري و تصميم گيري
- يكي از مهارت هاي مدير آموزشي مهارت در ارزشيابي است. مدير با ارزشيابي قادر خواهد بود كه به معلمان مدرسه در گرفتن تصميمات لازم كمك كند.
در پرتو نتايج حاصل از ارزشيابي، در برنامه تجديدنظر بعمل مي آيد. مديريك ه با اصول و فنون ارزشيابي آشنا باشد، قادر خواهد بود كه معلمان خود را در هر يك از مراحل كار به شايستگي ياري كند.
مدير مدرسه مي تواند سنجش و ارزشيابي را در اموري مثل: ميزان پيشرفت، تعيين ضابطه هائي براي تغيير در روش ها، ميزان نيل به اهداف و مقاصد آموزشي و ... بكار گيرد.
مدير مدرسه مي تواند با تهيه اوراق خودسنجي، معلمان خود را تشويق كند تا از كار خودشان ارزيابي داشته باشند.
همچنين مي تواند به ارزيابي از كار خود بپردازد و تدابيري بيانديشد تا با همكاري همه معلمان، شيوه هاي بهتري را براي اداره امور مدرسه پيدا نمايد.(3)
ارزشیابی تکوینی Formatir Evaluation
|
6 |
*-ارزشیابی مرحله ای یاری دادن به تصمیمگیرندگان برای اتخاذ تصمیم های منطقی و معتبر است. نتایج ارزشیابی تکوینی به عنوان اساسی برای اصلاح ماهیت برنامه در مراحل تدوین و شکلگیری آن است. مثلاً طرحهای مربوط به تربیت معلّم در سطح کشور، برنامههای آموزش حرفهوفن در سطح کشور و منطقه و محلّه، موادو محتوای درسی کلیۀرشتهها، نهضت سوادآموزی، آموزش بزرگسالان و درتمام موارد یاد شده برنامه ریز براساس انواع و اقسام شواهد و اطلاعات جمع آوری شده تصمیمی اتخاذ می کند که تعیین کنندۀنوع اصلاح و بهبود محتواو روشهای آموزشی است. (1)
*-ارزشیابی مرحلهای یا تکوینی برای پی بردن و جلوگیری بموقع از انحرافات اجرایی برنامهها استفاده می شود و درصورت ملاحظۀانحراف درهمان بدو پیدایش آن ،اقدام به اصلاح و رفع انحراف می نماید.(2)
*-ارزشیابی تکوینی یعنی کسب اطلاح از نحویه یادگیری یادگیرندگان و تعیین نقاط قوّت و ضعف یادگیری آنان و تشخیص مشکلات روش آموزش معلِّم دررابطه با هدفهای مشخص و معین است. علّت نامگذاری این نوع ارزشیابی به ارزشیابی تکوینی آن است که این ارزشیابی در زمانی اجرامی شود که یادگیری هنوز در حال تکوین و شکل گیری است. (3)
ارزشیابی نهایی Final Evaluation
*- ارزشیابی نهایی یا پیایانی بازدۀآموزش را، بااین فرض که مطابق با برنامۀپیشنهادی اجراشده است، اندازهگیری میکند. هدف آن تعیین اثر بخشی برنامههاو آموزش است.
*- بعبارت دیگر غرض از ارزشیابی نهایی دستیابی به میزان تغییراتی است که در نتیجۀ آموزش و فعالیتهای یادگیری در یادگیرندگان به وجود آمده است. بدیهی است نتایج بدست آمده از این گونه ارزشیابی به طور مستقیم برای تغییر یااصلاح در موقع تدوین برنامه مورد استفاده قرار نمی گیرد بلکه این نتایج به منظور تصمیم گیری درمورد تائید یا عدم تائید برنامه مدون جمع آوری می شوند . البته تشخیص ارزشیابی نهایی با ارزشیابی تکوینی تنها از نظر زمان ارشیابی و نوع استفاده از نتایج بدست آمده می باشد. (1)
|
7 |
ارزيابي Evaluation
ارزيابي امري پيچيده است كه به منظور مقايسه بين نتايج حاصل و هدفهاي تعيين شده برنامه انجام ميپذيرد، نتايج حاصل از برنامه ميتواند كاملاً با آنچه انتظار ميرفته است مغاير باشد نتايج و پيش بيني شده برنامه آموزشي هر دو بر نظام آموزشي و نيز بر روابط بين نظام آموزشي و محيط سياسي، اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي آن اثر ميگذارد. ارزيابي ميتواند به وسيله كارمندان واحد برنامهريزي و يا سازمانهاي ديگر مانند: دانشگاهها، شركتهاي مشاورهاي و يا يك گروه بين المللي انجام پذيرد، به علاوه مردم ميتوانند در اين مرحله مشاركت داشته باشند. 2
ارزيابي شايستگي كاركنان Personnel audit
عبارت است از سنجش سيستماتيك و منظم كار افراد در رابطه با نحوه انجام وظيفه آنها, در مشاغل محوله و تعيين پتانسيل موجود در آنها جهت رشد و بهبود27.
كليه اقداماتي كه از طرف راهنمايان و ساير كاركنان مدرسه انجام ميگيرد، تا شناخت همه جانبهاي از دانش آموزان امكان پذير گردد, به خدمت ارزيابي موسوم است10.